Nadal mogą ukrywać się tam ptasie gniazda i młode. Ich przeoczenie może skończyć się nie tylko zniszczeniem lęgu, ale też naruszeniem przepisów.
W tym artykule:
Czy można przycinać żywopłot w sierpniu?
Tak, żywopłot można przycinać w sierpniu, o ile nie narusza się przy tym zakazów dotyczących chronionych zwierząt. W Polsce nie ma jednego przepisu, który automatycznie zabraniałby cięcia każdego żywopłotu od 1 marca do 15 października. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska wyjaśnia, że nawet drzewa i krzewy mogą być usuwane w tym okresie, jeżeli prace nie naruszają ochrony gatunkowej.
Skąd więc często powtarzana data 15 października? GDOŚ podaje, że okres od 1 marca do 15 października obejmuje sezon lęgowy większości gatunków ptaków, ale nie jest jednakowy dla wszystkich. Wróble mogą przystępować do lęgów do sierpnia, podobnie jerzyki, a przebieg sezonu zmienia się również w zależności od pogody.
W praktyce oznacza to, że sierpień nie daje jeszcze automatycznie zielonego światła do cięcia. Najważniejsze jest to, co znajduje się w konkretnym żywopłocie.
Zanim włączysz nożyce, zajrzyj między gałęzie
Gęsty żywopłot jest dla ptaków świetną kryjówką. Gniazdo może znajdować się głęboko pomiędzy pędami i z zewnątrz być praktycznie niewidoczne. Przed rozpoczęciem pracy warto więc obejść cały żywopłot i dokładnie zajrzeć do jego wnętrza.
Zwróć uwagę nie tylko na samo gniazdo. Dorosłe ptaki regularnie wlatujące w jedno miejsce, odgłosy młodych albo wyraźnie zaniepokojone ptaki krążące wokół krzewu również powinny być sygnałem, aby odłożyć cięcie żywopłotu.
Przepisy chronią m.in. gniazda oraz miejsca rozrodu i wychowu młodych. W przypadku większości ptaków chronione jest również ich niepokojenie i płoszenie w miejscach rozrodu podczas okresu lęgowego. GDOŚ zaznacza, że zakazy wynikające z ochrony gatunkowej obowiązują przez cały rok, a nie tylko w umownym "sezonie lęgowym".
Jeżeli znajdziesz gniazdo, w którym są jaja, pisklęta albo które jest nadal używane przez ptaki, nie próbuj go przenosić i nie wycinaj gałęzi tuż obok. Najlepiej pozostawić tę część żywopłotu w spokoju do zakończenia lęgu. Naruszenie zakazów dotyczących chronionych gatunków może być wykroczeniem zagrożonym grzywną albo aresztem.
Nie każdy żywopłot lubi to samo cięcie
Jeżeli ptaków i czynnych gniazd nie ma, pozostaje druga kwestia: czy sierpień jest dobrym terminem dla konkretnej rośliny. I tutaj odpowiedź zależy już od gatunku.
Royal Horticultural Society wskazuje, że późne lato jest odpowiednim terminem m.in. na formowanie buka. Grab można przycinać w środku lub pod koniec lata, ligustr może wymagać kilku cięć w sezonie wegetacyjnym, a cis dobrze znosi cięcie latem i jesienią.
Ostrożniej trzeba postępować z żywopłotami iglastymi. Większość iglaków słabo odbija ze starego, pozbawionego zielonych pędów drewna. Głębokie wcięcie może więc pozostawić brunatną, łysą plamę na wiele miesięcy, a czasem na stałe. RHS zaleca także, aby wielu żywopłotów iglastych nie przycinać po sierpniu.
Dlatego późnym latem lepiej skupić się na lekkim formowaniu i skróceniu młodych przyrostów, zamiast radykalnie zmniejszać wysokość i szerokość starego żywopłotu. Mocne odmładzanie to zupełnie inny zabieg i jego termin powinien być dobrany do gatunku.
Jak przyciąć żywopłot w sierpniu?
Jeżeli upewnisz się, że w gałęziach nie ma czynnego gniazda, zacznij od lekkiego cięcia. Usuń przede wszystkim pędy wystające poza zaplanowaną linię. Przy pierwszym przejściu lepiej zostawić kilka centymetrów więcej niż od razu wyciąć zbyt dużą część rośliny.
Nożyce powinny być ostre. Tępe ostrza nie przecinają pędów czysto, lecz mogą je miażdżyć i szarpać. Przy wysokim żywopłocie nie warto też ryzykować pracy z niestabilnej drabiny. RHS zaleca używanie stabilnego podestu lub drabiny oraz rękawic i ochrony oczu podczas pracy z urządzeniami mechanicznymi.
W czasie suszy warto również ocenić kondycję rośliny. Mocne cięcie osłabionego i przesuszonego żywopłotu może być dla niego dodatkowym obciążeniem. Jeśli krzewy są wyraźnie zestresowane brakiem wody, zabieg lepiej ograniczyć lub przesunąć w czasie.
Najważniejsza zasada na sierpień: zanim uruchomisz nożyce, dokładnie sprawdź cały żywopłot. Jeśli znajdziesz czynne gniazdo albo młode ptaki, odłóż cięcie. Jeżeli żywopłot jest pusty, zdrowy i dany gatunek dobrze znosi późnoletnie formowanie, lekkie przycięcie można wykonać jeszcze w sierpniu.
