U kobiet w gorszej kondycji mikrobiota była mniej zróżnicowana i miała uboższy potencjał działania. Naukowcy nadal nie wiedzą jednak, czy zmiany w jelitach pojawiają się wcześniej, czy są skutkiem pogarszającego się zdrowia.
Zbadano 2081 starszych kobiet
Badanie "Gut microbiota associates with frailty in older women" opublikowano w czasopiśmie "Nature Communications". Naukowcy przeanalizowali próbki i dane zdrowotne 2081 Szwedek w wieku od 75 do 80 lat. Mediana okresu obserwacji wyniosła 7,9 roku, co oznacza, że połowę kobiet obserwowano krócej, a połowę dłużej.
Część zależności dotyczących konkretnych gatunków bakterii sprawdzono również w niezależnej grupie 1448 starszych kobiet i mężczyzn z Chin. Wiele zauważonych wcześniej zależności pojawiło się również w tej grupie, mimo różnic wieku, miejsca zamieszkania i stylu życia.
Jelita różniły się wraz z kondycją organizmu
Naukowcy sprawdzali, jak szybko uczestniczki chodzą, jak radzą sobie ze wstawaniem z krzesła, jaki jest ich ogólny stan zdrowia oraz czy w kolejnych latach doznawały urazów podczas upadków.
Im większe było osłabienie organizmu, tym mniejsza okazywała się różnorodność bakterii jelitowych. W próbkach znajdowano również mniej różnych genów bakteryjnych. Mniejsza liczba różnych genów sugerowała również uboższy potencjał funkcjonalny mikrobioty, czyli mniejsze możliwości prowadzenia niektórych procesów metabolicznych. Badacze oceniali jednak te możliwości na podstawie obecnych genów, a nie bezpośredniego pomiaru wszystkich substancji w jelitach.
Zespół wskazał 404 gatunki bakterii, których obecność miała związek z poziomem osłabienia. Część z nich częściej występowała u osób w lepszej kondycji, a inne u seniorek, które wolniej chodziły, miały trudności ze wstawaniem lub były bardziej narażone na niekorzystne skutki zdrowotne.
Większa różnorodność bakterii oraz większa liczba ich genów wiązały się z niższym ryzykiem śmierci i upadku zakończonego urazem. Nie znaleziono natomiast wyraźnego związku z ryzykiem złamania biodra.
Osłabienie to coś więcej niż brak siły
Badacze oceniali nasilenie cech związanych z kruchością organizmu za pomocą opracowanego na potrzeby badania indeksu FMI. Nie oznacza jednej konkretnej choroby. Chodzi o sytuację, w której organizm ma coraz mniejsze rezerwy i trudniej wraca do formy po infekcji, urazie, operacji lub pobycie w szpitalu.
Starsza osoba może chodzić wolniej, mieć problem ze wstaniem z krzesła, szybciej się męczyć i gorzej znosić wydarzenia, które wcześniej nie stanowiły dla niej dużego obciążenia. Zwiększa się również podatność na upadki, utratę samodzielności i kolejne problemy zdrowotne.
W badaniu stopień osłabienia oceniano na podstawie kilku informacji, między innymi szybkości chodzenia, sprawności podczas wstawania, masy ciała, chorób, pobytów w szpitalu oraz samopoczucia psychicznego. Nie był to więc prosty test wykonywany na podstawie jednej próbki kału.
Może Cię zainteresować: Stres nie kończy się w głowie. Badanie pokazuje, co może dziać się w jelitach.
Czy probiotyk może poprawić kondycję seniora?
Tego badanie nie sprawdzało. Nie podawano uczestnikom probiotyków, specjalnej diety ani preparatów mających zmieniać bakterie jelitowe. Autorzy nie mieli również dokładnych danych dotyczących sposobu odżywiania seniorek, choć dieta może silnie wpływać na skład bakterii w jelitach.
Nie można więc wyciągnąć wniosku, że jogurt, kiszonki albo suplement wystarczą, aby zapobiec osłabieniu. Badanie nie dowodzi również, że mniej różnorodne bakterie są jego przyczyną. Równie możliwe jest, że mikrobiota zmienia się pod wpływem chorób, leków, mniejszej aktywności i gorszego odżywiania.
Najważniejszy wniosek
Wyniki pokazują, że skład mikrobioty może dostarczać dodatkowych informacji o kondycji starszej osoby. Zanim powstanie na tej podstawie użyteczny test, trzeba jednak potwierdzić, czy zmiany w jelitach rzeczywiście pozwalają przewidzieć późniejsze osłabienie. Zanim jednak powstanie taki test, potrzebne są badania pokazujące, czy zmiany w jelitach pojawiają się wcześniej i rzeczywiście pozwalają przewidzieć pogorszenie zdrowia.
Na razie ważniejszym sygnałem pozostają zmiany widoczne na co dzień: senior zaczyna wolniej chodzić, ma trudności ze wstawaniem, częściej upada albo po chorobie długo nie odzyskuje sił. Nie warto tłumaczyć tego wyłącznie wiekiem. Może to być moment, w którym organizm potrzebuje dokładniejszej oceny i większego wsparcia.
