W tym artykule:
Jogurt a rak jelita grubego. Co wykazało badanie?
Związek między jogurtem a rakiem jelita grubego sprawdzili badacze związani z Mass General Brigham i Harvard T.H. Chan School of Public Health. Wyniki badania "Long-term yogurt intake and colorectal cancer incidence subclassified by Bifidobacterium abundance in tumor" opublikowano w czasopiśmie "Gut Microbes".
Naukowcy wykorzystali dane 132 056 kobiet i mężczyzn uczestniczących w dwóch dużych amerykańskich projektach: Nurses’ Health Study oraz Health Professionals Follow-up Study. Informacje o sposobie odżywiania, stylu życia i stanie zdrowia zbierano przez wiele lat.
W okresie obserwacji odnotowano 3079 przypadków raka jelita grubego. Wśród osób jedzących przynajmniej dwie porcje jogurtu tygodniowo zauważono około 20 proc. niższą częstość guzów zawierających bakterie z rodzaju Bifidobacterium niż u uczestników, którzy sięgali po jogurt rzadziej niż raz w miesiącu.
Badanie nie wykazało jednak, że regularne jedzenie jogurtu zmniejsza ogólne ryzyko wszystkich przypadków raka jelita grubego. Zależność dotyczyła konkretnej grupy nowotworów, co jest najważniejszym zastrzeżeniem przy interpretowaniu wyników.
Dlaczego znaczenie miały bakterie?
Badacze dysponowali próbkami tkanek pochodzącymi od 1121 osób z rozpoznanym nowotworem. DNA bakterii Bifidobacterium wykryto w 346 guzach, czyli w około 31 proc. przebadanych przypadków.
Najciekawszą zależność zauważono w przypadku guzów rozwijających się w początkowej, prawej części okrężnicy. Nowotwory umiejscowione w tej części jelita wiążą się przeciętnie z gorszymi wynikami przeżycia niż guzy pojawiające się po lewej stronie. Nie oznacza to jednak, że każdy taki nowotwór musi przebiegać agresywnie.
Autorzy przypuszczają, że długotrwałe spożywanie jogurtu może wpływać na skład mikrobiomu oraz stan bariery jelitowej. Bakterie obecne w fermentowanych produktach mogłyby w ten sposób tworzyć środowisko mniej sprzyjające rozwojowi niektórych guzów. Na razie jest to jednak możliwe wyjaśnienie, a nie udowodniony mechanizm.
Czy dwa jogurty tygodniowo chronią przed rakiem?
Wyniki nie pozwalają stwierdzić, że dwie porcje jogurtu tygodniowo zabezpieczają przed chorobą. Było to badanie obserwacyjne, które pokazuje zależność między sposobem odżywiania a późniejszymi diagnozami, ale nie dowodzi bezpośredniego związku przyczynowego.
W przypadku guzów zlokalizowanych po prawej stronie jelita widoczny był mocny trend w kierunku niższego ryzyka. Przedział niepewności był jednak szeroki, a wynik nie osiągnął standardowego progu istotności statystycznej. Potrzebne są więc kolejne badania, które potwierdzą lub podważą tę obserwację.
Naukowcy uwzględniali między innymi masę ciała, aktywność fizyczną, palenie, spożycie alkoholu i mięsa oraz rodzinne występowanie nowotworu. Nadal nie można jednak wykluczyć, że osoby regularnie jedzące jogurt różniły się od pozostałych także innymi zachowaniami korzystnymi dla zdrowia.
Jaki jogurt najlepiej wybrać?
Badanie nie pozwala wskazać konkretnego rodzaju jogurtu, marki ani szczepu bakterii. W kwestionariuszach uwzględniano jogurty naturalne i smakowe, lecz nie porównywano dokładnie ich składu, zawartości tłuszczu, cukru ani poszczególnych kultur bakterii.
Rozsądnym wyborem pozostaje jogurt naturalny lub produkt zawierający mniej dodanego cukru. Przed zakupem warto porównać etykiety, ponieważ niektóre jogurty smakowe mogą zawierać go znacznie więcej niż wersje naturalne.
Najprostsza rada: jeżeli dobrze tolerujesz nabiał, włącz zwykły jogurt do jadłospisu kilka razy w tygodniu, ale traktuj go jako element urozmaiconej diety, a nie lek. Nie odkładaj badań przesiewowych, a krew w stolcu, utrzymującą się zmianę rytmu wypróżnień lub niezamierzoną utratę masy ciała skonsultuj z lekarzem.
