Wsyp to do kawy przed parzeniem. Poranna filiżanka zyska zupełnie inny aromat

Najprostszy trik polega na tym, by przyprawę dodać bezpośrednio do zmielonej kawy, jeszcze przed parzeniem. Dzięki temu aromat uwalnia się razem z kawą, a napój nie smakuje jak przypadkowo doprawiony deser. Serious Eats zwraca uwagę, że przyprawy i dodatki aromatyczne można parzyć razem z kawą w kawiarce przelewowej, french pressie czy metodzie pour-over, a efekt jest subtelniejszy niż w przypadku dosypywania przypraw do gotowego napoju.

To sposób znany w różnych tradycjach kawowych. W krajach arabskich kardamon często traktuje się nie jak dodatek, ale jak naturalną część kawy. W Jemenie istnieje też qishr, czyli napój przygotowywany z łusek owocu kawowca, imbiru i przypraw, lżejszy i bardziej herbaciany niż klasyczna kawa.

Dla polskiej kuchni to może brzmieć jak nowość, ale sam pomysł jest bardzo prosty. Nie trzeba kupować specjalnych syropów ani smakowych kapsułek. Wystarczy kardamon, kawałek skórki pomarańczy, plasterek imbiru albo mały fragment laski cynamonu.

Z przyprawami do kawy łatwo przesadzić. Kawa sama w sobie ma intensywny aromat, dlatego zbyt duża ilość dodatków może ją przytłumić. Zamiast eleganckiej, ciepłej nuty pojawi się smak ciężki, gorzki albo zbyt "perfumowany".

Najbezpieczniej zacząć od jednej przyprawy. Do dwóch filiżanek kawy z french pressa wystarczy jeden lekko rozgnieciony zielony strąk kardamonu. Można dodać też mały pasek suszonej skórki pomarańczowej albo cienki plaster świeżego imbiru. Serious Eats podaje podobne proporcje dla french pressa: 30 g kawy, 500 g wody, jeden lekko rozgnieciony strąk kardamonu i opcjonalnie niewielki dodatek skórki pomarańczowej lub imbiru.

Najlepiej używać przypraw w całości lub lekko rozgniecionych. Lekko rozgnieciony strąk kardamonu daje czystszy, świeższy aromat niż gotowa przyprawa w proszku. Ma w sobie delikatną cytrusowo-korzenną nutę, która dobrze łączy się z kawą, ale nie przykrywa jej smaku. Z kolei mielone przyprawy mogą zatykać filtr, spowalniać parzenie i dawać mętny, cięższy smak. Serious Eats szczególnie odradza sproszkowane przyprawy przy metodzie pour-over, bo mogą zapychać papierowy filtr.

Najbardziej uniwersalny jest kardamon. Ma świeży, lekko cytrusowy, korzenny aromat, który nie robi z kawy deseru, ale nadaje jej głębi. Dobrze sprawdza się zwłaszcza przy kawach o owocowych nutach i przy lżejszym paleniu.

Skórka pomarańczowa daje efekt cieplejszy, bardziej miękki i przyjemnie domowy. Trzeba jednak uważać z ilością, bo zbyt duży kawałek może wprowadzić gorycz. Najlepiej użyć niewielkiego paska suszonej skórki albo bardzo cienko odkrojonej świeżej skórki, bez białej, gorzkiej części.

Imbir dodaje kawie rozgrzewającego charakteru. Wystarczy cienki plasterek. To dobry wybór na chłodniejszy poranek albo wtedy, gdy zwykła kawa zaczyna smakować zbyt płasko. Cynamon również może się sprawdzić, ale lepiej używać małego kawałka laski cynamonu niż mielonego proszku. Serious Eats ostrzega, że mielony cynamon może zaburzyć klarowność smaku, a goździki szybko stają się zbyt dominujące i "lecznicze" w odbiorze.

W french pressie przyprawy mogą parzyć się razem z kawą przez kilka minut. To dobra metoda dla kardamonu, skórki pomarańczowej, imbiru i małych kawałków laski cynamonu. Wystarczy wsypać zmieloną kawę, dodać przyprawy, zalać gorącą wodą, odczekać kilka minut i powoli opuścić tłok.

W kawie przelewowej, czyli w ekspresie z filtrem, przyprawy dodaje się bezpośrednio do koszyczka z kawą. Tu lepiej postawić na prostotę: kardamon plus odrobina imbiru albo kardamon plus mały kawałek skórki pomarańczowej. Przy większej ilości dodatków smak może zrobić się nieczytelny.

Metoda pour-over wymaga największej ostrożności. Ponieważ woda szybko przepływa przez kawę, aromaty są bardziej wyraźne, ale łatwiej je przerysować. Najlepiej sprawdzą się nasiona z jednej lekko rozgniecionej kapsułki kardamonu i ewentualnie naprawdę mały fragment skórki pomarańczowej. Lepiej unikać proszków, zwłaszcza mielonego cynamonu.

Przyprawy w kawie nie zrobią z niej leczniczego napoju, ale mogą pomóc ograniczyć słodkie dodatki. Kardamon, imbir, skórka pomarańczowa czy kawałek cynamonu dają wrażenie pełniejszego, cieplejszego smaku, dzięki czemu kawa nie potrzebuje syropu ani dużej ilości cukru. To rozsądniejszy sposób na urozmaicenie porannej filiżanki, choć nadal warto pamiętać o umiarze. Szczególnie z cynamonem nie należy przesadzać, bo duże ilości, zwłaszcza cynamonu kasja, mogą być problematyczne dla osób wrażliwych lub z chorobami wątroby.

Ten trik jest dobry dla osób, które lubią kawę, ale czasem mają ochotę na coś innego niż kolejna klasyczna filiżanka. Nie trzeba zmieniać ekspresu, kupować smakowych mieszanek ani pić bardzo słodkich napojów. Wystarczy jeden aromatyczny dodatek, użyty z umiarem.

Najlepiej zacząć od kardamonu, który potrafi całkowicie odmienić zapach napoju, ale nie odbiera mu kawowego charakteru. Potem można eksperymentować ze skórką pomarańczową, imbirem albo cynamonem.

Warto tylko pamiętać o jednej zasadzie: przyprawa ma podkreślać kawę, nie ją zastępować. Jeśli po pierwszym łyku czujesz głównie kardamon, cynamon albo imbir, następnym razem dodaj mniej. Najlepszy efekt jest wtedy, gdy kawa nadal smakuje jak kawa, ale ma w sobie coś cieplejszego, bardziej pachnącego i trochę mniej codziennego.

Źródła:

• Serious Eats, NCCIH